De houtduif is verreweg de meest voorkomende duivensoort in Nederlandse en Belgische tuinen. Groter dan een postduif, met die kenmerkende witte vlekken aan de zijkant van de hals. Je hoort ze vaker dan je ze ziet: die diepe, kloppende roep die in de vroege ochtend door de tuin galmt.
Herkenning: zo ziet een houtduif eruit
De houtduif (Columba palumbus) is de grootste duif die hier in het wild voorkomt. Hij weegt zo’n 480 gram en heeft een spanwijdte van bijna een meter. De kleur is overwegend grijsblauw, met roze en groene glinstering op de borst en hals. Het meest opvallende kenmerk is de witte vlek aan de zijkant van de hals — die ontbreekt bij jonge vogels en verschijnt pas na de eerste rui.
De vlucht is krachtig en direct, met luide slagen als ze opstijgen uit een boom. Als ze landen, doen ze dat met een luidruchtige klap van de vleugels.
Leven van de houtduif
Houtduiven leven het grootste deel van het jaar in bossen, parken en tuinen. Ze zijn niet echt stadsduiven, maar trekken steeds meer de bebouwde kom in — zeker nu er in veel voorstedelijke tuinen makkelijk voedsel te vinden is. Ze eten vooral plantaardig: graan, bessen, koolgewassen, klaver.
Het nestelen doen ze hoog in bomen, op een platform van takjes. Het nest ziet er fragiel uit — soms zo mager dat je de eieren van onderaf kunt zien. Toch is het blijkbaar goed genoeg: houtduiven broeden twee tot drie keer per jaar.
Houtduif of turkse tortel? Verwarring in de tuin
Wie net begint met tuinvogels herkennen, verwart de houtduif soms met de turkse tortel of de stadsduif. De houtduif is groot, grijs-blauw met witte halsvlekken. De turkse tortel is kleiner, zandbruin met een dun zwart bandje achter op de nek. De stadsduif is iets kleiner dan de houtduif, variabeler van kleur, en heeft geen witte halsvlekken.
Wat trekt houtduiven naar je tuin?
Houtduiven zijn in eerste instantie boomzoekers. Een tuin met grote bomen — zeker als die bessen of zaden dragen — is aantrekkelijk. Maar ook een voedertafel met graan of zonnebloempitten trekt ze. Ze zijn vrij schuw en eten liever van de grond dan van een opgehangen bakje.
Interessant voor duivenhouders
Als je postduiven of andere duiven houdt, is de houtduif een interessante vergelijking. Ze zijn biologisch gezien neven — beide behoren tot de familie Columbidae — maar ze zijn nooit gedomesticeerd. Het gedrag is in veel opzichten vergelijkbaar: dezelfde manier van drinken, dezelfde baltsdansen, dezelfde manier van groot brengen van de jongen met kropmelk. Maar de wilde houtduif is veel schuchterer en heeft een heel andere nesting- en trekstrategie.
Meer lezen: Stadsduiven: plaag of product van onszelf? | Wilde duiven in je tuin | Wat eten duiven?
